วิธีตั้งค่า Fiber Cleaver ให้ตัดได้ 90 องศา ลดปัญหา Bad Cleave และ Cleave Angle สูง พร้อมวิธีปรับทีละขั้นตอน

วิธีตั้งค่า Fiber Cleaver ให้ตัดได้ 90 องศา คือการปรับและดูแลเครื่องตัดเส้นใยแก้วนำแสงให้สร้างหน้าตัดที่ใกล้ตั้งฉากกับแนวแกนของ Fiber มากที่สุด โดยเริ่มจากตรวจความสะอาด Fiber Clamp และฐานรองรับ เลือก Holder ให้ตรงขนาด Coating ตั้ง Cleave Length ตามเครื่อง Fusion Splicer แล้วตรวจตำแหน่งและความสมบูรณ์ของใบมีด

หากหน้าตัดยังเอียงหรือเครื่อง Fusion Splicer แสดง Bad Cleave, High Cleave Angle หรือ Cleave Shape Error ซ้ำหลายครั้ง จึงพิจารณาหมุนใบมีดไปตำแหน่งใหม่ตามคู่มือ และตรวจ Blade Height เมื่อมีข้อบ่งชี้ที่ชัดเจน

สิ่งสำคัญคือ Cleave Angle 0° หมายถึงหน้าตัดตั้งฉาก 90° กับแนวยาวของเส้นใย ไม่ใช่การตั้งค่าให้หน้าจอ Fusion Splicer แสดง Cleave Angle 90°

ดังนั้น การปรับ Cleaver ที่ถูกต้องจึงต้องการให้ค่า Cleave Angle ใกล้ 0° และผ่านเกณฑ์ของเครื่องสไปซ์ ไม่ใช่เลือกค่ามุมตัดเป็น 90° ในเมนูเครื่อง

วิธีแก้ Bad Cleave แบบรวดเร็ว

ตรวจ Fiber Type และ Holder
ตรวจ Strip Length และ Cleave Length
ทำความสะอาด Bare Fiber
ตรวจ Clamp และฐานรองรับ
ทดลอง Cleave ใหม่
ตรวจภาพหน้าตัดบน Fusion Splicer
ตรวจ Blade Position หากยังเอียงซ้ำ
หมุนคมใบมีดตามคู่มือเมื่อจำเป็น
ตรวจ Blade Height เฉพาะเมื่อคู่มือกำหนด
ทดลองตัดซ้ำและบันทึกผล

บทความนี้ comsiam จะอธิบายหลักการตัด Fiber ให้หน้าตัดใกล้ 90 องศา วิธีแก้ Cleave Angle สูง การตั้ง Cleaver ก่อนใช้งาน ความแตกต่างระหว่าง Blade Position กับ Blade Height และวิธีทดสอบอย่างเป็นระบบก่อนนำไป Fusion Splicing จริง

① Fiber Cleaver ตัด 90 องศาคืออะไร?

การตัด Fiber Optic ให้ได้ 90 องศาหมายถึงการเตรียมหน้าตัดเส้นใยแก้วให้ตั้งฉากกับแนวยาวของเส้นใย

เมื่อปลาย Fiber สองด้านถูกตัดอย่างเหมาะสม จะช่วยให้เครื่อง Fusion Splicer จัดแนวและหลอมเชื่อมได้ตามเงื่อนไขที่ต้องการ

ทำไมต้องใกล้ 90 องศา?

ลดความไม่สม่ำเสมอของหน้าตัด
ช่วยให้ปลาย Fiber อยู่ในสภาพเหมาะกับการหลอม
ลดการเกิด Bad Cleave Warning
ลดโอกาสเกิด Splice Defect
ลดการเตรียม Fiber ซ้ำ
สนับสนุนการควบคุม Splice Loss

อย่างไรก็ตาม หน้าตัดใกล้ 90 องศาไม่ได้รับประกันว่า Splice Loss จะต่ำเสมอไป เพราะยังขึ้นอยู่กับความสะอาด Alignment และ Arc ด้วย

② Cleave Angle 0° กับมุมตัด 90° ต่างกันอย่างไร?

นี่เป็นเรื่องที่ช่างควรเข้าใจให้ชัดเจนก่อนปรับ Cleaver

เมื่อเส้นใยอยู่ตามแนวนอน

หน้าตัดที่ตั้งฉากกับเส้นใยคือ 90°
ค่า Cleave Angle ที่เครื่องแสดงอาจใกล้ 0°
หากหน้าตัดเบี่ยงจากแนวตั้งฉาก เครื่องอาจแสดง Cleave Angle เพิ่มขึ้น

ตัวอย่าง

ค่า Cleave Angle	ความหมาย
0.0°	ตั้งฉากตามอุดมคติ
0.3°	เบี่ยงเล็กน้อยจากแนวตั้งฉาก
0.8°	มีความเอียง ต้องเทียบเกณฑ์
1.5°	บางโปรแกรมอาจแจ้งเตือน
3.0°	มีความเอียงมากขึ้นและอาจไม่ผ่านเกณฑ์

ตัวเลขเป็นตัวอย่างเพื่ออธิบายหลักการ ไม่ใช่เกณฑ์ผ่านงานมาตรฐานของทุกเครื่อง

ห้ามเข้าใจว่าต้องตั้งค่า Cleave Angle เป็น 90° จึงจะตัดได้ตรง

③ Fiber Cleaver ทำงานอย่างไร?

Fiber Cleaver ไม่ได้ตัดแก้วด้วยการเฉือนแบบกรรไกร

เครื่องจะสร้างรอยเริ่มต้นบนผิวแก้ว แล้วอาศัยกระบวนการแยกตัวที่ถูกควบคุมเพื่อให้ได้หน้าตัดที่เหมาะสม

ลำดับการทำงานทั่วไป

ปอก Coating
ทำความสะอาด Bare Fiber
วางเส้นใยลงในร่องรองรับ
ตั้ง Cleave Length
ปิด Fiber Clamp
ใช้กลไก Cleaver สร้างรอย
ให้เส้นใยแยกตัวตามแนวรอย
นำ Fiber ออกจากเครื่อง
เก็บเศษแก้วอย่างปลอดภัย
ตรวจหน้าตัดก่อนสไปซ์

เมื่อระบบจับเส้นใยหรือใบมีดทำงานผิดเงื่อนไข อาจเกิดหน้าตัดเอียง แตก หรือไม่ขาด

④ ทำไม Cleaver จึงตัดไม่ถึง 90 องศา?

สาเหตุหลักที่ควรตรวจ ได้แก่

ใบมีดเริ่มทื่อ
ใบมีดบิ่น
Blade Height ไม่เหมาะ
Fiber Clamp สกปรก
Clamp Pad สึก
Holder ผิดขนาด
Fiber วางเอียง
Cleave Length ไม่ถูกต้อง
Coating ตกค้าง
คราบ Gel บน Fiber
กลไกตัดติดขัด
ฐานรองรับเสียรูป
Cleaver ได้รับแรงกระแทก
Fiber มีรอยเสียหายก่อนตัด

การแก้ต้องตรวจจากส่วนง่ายและปลอดภัยก่อน ไม่ควรปรับนอตใบมีดทันที

⑤ ตาราง 15 สาเหตุที่ทำให้ Bad Cleave หรือมุมตัดสูง

ลำดับ	สาเหตุ	อาการ	วิธีแก้
1	Blade ทื่อ	Cleave Angle สูง	ตรวจและหมุน Position
2	Blade บิ่น	ปลายแตก	เปลี่ยนตามคู่มือ
3	Blade สูงเกิน	รอยตัดผิดปกติ	ปรับตามคู่มือ
4	Blade ต่ำเกิน	ตัดไม่ขาด	ตรวจ Height
5	Clamp สกปรก	Fiber เลื่อน	ทำความสะอาด
6	Clamp Pad สึก	จับไม่แน่น	เปลี่ยนอะไหล่
7	Holder ผิดขนาด	Fiber วางเอียง	ใช้ Holder ถูกขนาด
8	Cleave Length ผิด	ระยะปลายไม่เหมาะ	ตั้งระยะใหม่
9	Strip Length ไม่เหมาะ	จับ Fiber ผิดช่วง	ตรวจระยะปอก
10	Coating ตกค้าง	การจับและตัดผิดปกติ	ปอกและเช็ดใหม่
11	มีคราบ Gel	Fiber ลื่น	ทำความสะอาด
12	ฐานรองรับสกปรก	แนว Fiber เปลี่ยน	ตรวจและเช็ด
13	กลไกเลื่อน Blade ผิดปกติ	ตัดไม่สมบูรณ์	ตรวจระบบ
14	เครื่องตกกระแทก	ผลตัดเอียงซ้ำ	ส่งตรวจ
15	Fusion Splicer ประเมินภาพผิด	แจ้ง Bad Cleave ผิดปกติ	ตรวจระบบภาพ

⑥ เตรียมอุปกรณ์อะไรบ้างก่อนตั้ง Fiber Cleaver?

ควรเตรียม

Fiber Cleaver
คู่มือเฉพาะรุ่น
Fiber Stripper
Fiber ทดสอบ
Holder ที่รองรับ
วัสดุทำความสะอาดไร้ขุย
น้ำยาที่ผู้ผลิตอนุญาต
ภาชนะเก็บเศษ Fiber
เครื่อง Fusion Splicer
เครื่องมือปรับ Cleaver ตามคู่มือ
แบบบันทึกค่า Cleave Angle

ไม่ควรใช้เครื่องมือทั่วไปแทนชุดปรับ Blade Height หากผู้ผลิตกำหนดเครื่องมือเฉพาะ

⑦ วิธีตั้ง Fiber Cleaver ให้ตัดใกล้ 90 องศา ทีละขั้นตอน

ขั้นตอนที่ 1 — ตรวจรุ่น Cleaver

อ่านชื่อและ Model Number ให้ตรงกับคู่มือ

ขั้นตอนที่ 2 — ตรวจ Blade

ดูว่ามีความเสียหายหรือไม่ผ่านการใช้งานนานเพียงใด

ขั้นตอนที่ 3 — ตรวจ Blade Position

ระบุตำแหน่งใบมีดปัจจุบัน

ขั้นตอนที่ 4 — ตรวจ Clamp

มองหาฝุ่น คราบ Coating และ Gel

ขั้นตอนที่ 5 — ทำความสะอาด Clamp

ใช้วัสดุและวิธีที่ผู้ผลิตอนุญาต

ขั้นตอนที่ 6 — ตรวจฐานรองรับ Fiber

ต้องไม่มีเศษแก้วตกค้าง

ขั้นตอนที่ 7 — เลือก Holder ให้เหมาะสม

ตรวจ Coating Diameter ของเส้นใย

ขั้นตอนที่ 8 — ตั้ง Cleave Length

ใช้ระยะที่ Fusion Splicer และ Holder กำหนด

ขั้นตอนที่ 9 — เตรียม Fiber

ปอก Coating ด้วย Stripper ที่เหมาะสม

ขั้นตอนที่ 10 — ทำความสะอาด Bare Fiber

ใช้วัสดุไร้ขุยและน้ำยาที่รองรับ

ขั้นตอนที่ 11 — วาง Fiber

ให้เส้นใยอยู่ในร่องรองรับที่ถูกต้อง

ขั้นตอนที่ 12 — ปิด Clamp

ทำตามลำดับกลไกของ Cleaver

ขั้นตอนที่ 13 — ตรวจว่า Fiber ไม่ตึงหรือเลื่อน

อย่าใช้แรงดึงเพื่อทดสอบ Bare Fiber

ขั้นตอนที่ 14 — เริ่ม Cleave

ใช้กลไกตามคู่มือ ไม่กดแรงเกิน

ขั้นตอนที่ 15 — เก็บเศษแก้ว

ใช้ภาชนะสำหรับเศษ Fiber

ขั้นตอนที่ 16 — ตรวจปลาย Fiber

ไม่ให้ปลายสัมผัสสิ่งสกปรก

ขั้นตอนที่ 17 — ตรวจ Cleave Angle

ใช้ Fusion Splicer หรืออุปกรณ์ตรวจที่รองรับ

ขั้นตอนที่ 18 — บันทึกค่า

เปรียบเทียบกับเกณฑ์ของเครื่อง

ขั้นตอนที่ 19 — ทดลองซ้ำ

ใช้ Fiber ใหม่และขั้นตอนเดิม

ขั้นตอนที่ 20 — ปรับ Blade Position หากมีข้อบ่งชี้

หมุนตำแหน่งใบมีดตามคู่มือ

ขั้นตอนที่ 21 — ตรวจ Blade Height หากจำเป็น

ทำเฉพาะเมื่อผู้ผลิตกำหนด

ขั้นตอนที่ 22 — ทดสอบหลังปรับ

ตรวจค่ามุมและความสม่ำเสมอ

⑧ Cleave Length ตั้งเท่าไรจึงเหมาะสม?

Cleave Length ต้องตั้งตามเครื่อง Fusion Splicer และระบบ Holder ที่ใช้งาน

ไม่มีตัวเลขเดียวที่ใช้แทนกันได้ทุกเครื่อง

ตัวอย่างค่าที่พบในงานทั่วไปอาจมีระยะระดับหลายมิลลิเมตร เช่น 10 มม. หรือ 16 มม. แต่ไม่ควรนำตัวเลขตัวอย่างไปใช้โดยไม่ตรวจคู่มือ

ต้องตรวจ

รุ่น Fusion Splicer
Cleaver ที่ใช้งาน
Holder Type
Coating Diameter
จุดอ้างอิงการวัดระยะ
ขั้นตอนการวาง Fiber

หาก Cleave Length ผิด เครื่อง Fusion Splicer อาจแสดง Fiber Too Long หรือ Fiber Too Short แม้ว่าหน้าตัดจะใกล้ 90 องศาก็ตาม

⑨ Strip Length กับ Cleave Length ต่างกันอย่างไร?

Strip Length คือความยาวที่ปอก Coating ออกเพื่อให้เกิดช่วง Bare Fiber

Cleave Length คือระยะปลาย Fiber ที่เหลือหลังตัดตามจุดอ้างอิงของเครื่องมือ

ตัวอย่าง

ช่างอาจปอก Coating ยาวกว่าระยะ Cleave ที่ต้องการ เพื่อให้มีพื้นที่สำหรับทำความสะอาดและจัดตำแหน่งก่อนตัด

แต่ระยะจริงต้องใช้ตามอุปกรณ์

หากปอกไม่พอหรือวาง Fiber ผิด อาจทำให้ Clamp จับผิดช่วงและเกิดปัญหาตัดไม่สม่ำเสมอ

⑩ วาง Fiber อย่างไรไม่ให้ตัดเอียง?

การวาง Fiber ต้องทำให้เส้นใยอยู่ในร่องรองรับโดยไม่บิดและไม่ตึง

วิธีตรวจ

เลือก Holder ที่รองรับ
ตรวจร่องสะอาด
ตรวจความยาวหลังปอก
จัด Fiber ตามสเกล
ไม่ให้ Bare Fiber กดกับขอบแข็ง
ปิด Clamp ตามลำดับ
ตรวจว่าเส้นใยไม่ยกตัว
ไม่ให้สายด้านนอกดึง Fiber
ใช้กลไก Cleave อย่างถูกต้อง

หาก Fiber อยู่เอียงตั้งแต่ก่อนตัด อาจทำให้หน้าตัดผิดปกติได้

⑪ ทำความสะอาด Fiber Clamp อย่างไร?

ขั้นตอนที่ 1

ตรวจคู่มือ Cleaver

ขั้นตอนที่ 2

นำ Fiber และเศษแก้วออก

ขั้นตอนที่ 3

ตรวจผิวจับ

ขั้นตอนที่ 4

ใช้วัสดุที่ไม่ทิ้งขุยและผู้ผลิตอนุญาต

ขั้นตอนที่ 5

ใช้น้ำยาที่รองรับเมื่อกำหนด

ขั้นตอนที่ 6

เช็ดเบา ๆ

ขั้นตอนที่ 7

ตรวจว่าคราบและเศษวัสดุหมดแล้ว

ขั้นตอนที่ 8

รอให้แห้ง

ขั้นตอนที่ 9

ทดลอง Cleave

ห้ามใช้กระดาษทรายหรือไขควงขูดผิว Clamp เพราะอาจทำให้ผิวจับเสียรูป

⑫ ใช้ IPA เช็ด Fiber Cleaver ได้ไหม?

ขึ้นอยู่กับวัสดุและข้อกำหนดของรุ่นเครื่อง

บางรุ่นอนุญาตให้ใช้แอลกอฮอล์ความบริสุทธิ์สูงกับบริเวณ Clamp หรือฐานรองรับ

แต่ชิ้นส่วนบางจุดอาจมีสารหล่อลื่น ผิวเคลือบ หรือกลไกที่ไม่เหมาะกับน้ำยา

ห้ามทำ

เท IPA ลงใน Cleaver
ฉีดน้ำยาใกล้แบริ่งและกลไก
ใช้น้ำยาที่ไม่รองรับ
แช่ใบมีด
ใช้แปรงลวด
เช็ดคมใบมีดโดยตรงหากคู่มือไม่ได้อนุญาต

ควรตรวจขั้นตอน Maintenance ของรุ่นจริง

⑬ เมื่อไรควรหมุน Blade Position?

ควรพิจารณาเมื่อพบ Cleave Quality ลดลงซ้ำ หลังตรวจสาเหตุพื้นฐานแล้ว

ตัวอย่างอาการ

High Cleave Angle ต่อเนื่อง
Bad Cleave ซ้ำ
หน้าตัดบิ่นบ่อย
ตัดไม่ขาดตามปกติ
ทำความสะอาด Clamp แล้วยังไม่ดีขึ้น

ข้อสำคัญ

Blade Position คือการเลือกตำแหน่งคมใบมีดส่วนใหม่

ไม่ใช่การปรับระดับความสูง

การหมุนไปตำแหน่งใหม่ต้องใช้ลำดับและวิธีที่คู่มือกำหนด

⑭ วิธีหมุนใบมีด Fiber Cleaver ทีละขั้นตอน

ตรวจรุ่น Cleaver
อ่าน Blade Position Adjustment
หยุดการตัด
นำ Fiber ออก
เก็บเศษแก้ว
ตรวจตำแหน่งปัจจุบัน
ทำให้กลไกอยู่ในสภาพปลอดภัย
ใช้เครื่องมือหรือระบบหมุนที่กำหนด
เปลี่ยนไปตำแหน่งใหม่ตามลำดับ
ตรวจสเกล
ล็อก Blade กลับเมื่อกำหนด
ทดลอง Cleave
ตรวจ Cleave Angle
บันทึกตำแหน่งใหม่

ไม่ควรหมุนใบมีดหลายตำแหน่งติดกันโดยไม่ทดลองและบันทึกผล

⑮ Blade Height คืออะไร?

Blade Height คือระดับความสูงของใบมีดที่ใช้สร้างรอยเริ่มต้นบนเส้นใย

หากระดับไม่เหมาะสม อาจเกิด

ตัดไม่ขาด
หน้าตัดแตก
Cleave Angle สูง
ผลตัดไม่สม่ำเสมอ
ใบมีดเสียหาย

ไม่ควรปรับ Blade Height เป็นขั้นตอนแรกเมื่อพบ Bad Cleave เพราะการปรับระดับผิดอาจทำให้ปัญหารุนแรงขึ้น

⑯ Blade Position กับ Blade Height แตกต่างกันอย่างไร?

รายการ	Blade Position	Blade Height
จุดประสงค์	เปลี่ยนขอบคมที่ใช้งาน	ปรับระดับใบมีด
ใช้เมื่อ	คมเดิมเสื่อมตามเกณฑ์	ระบบสร้างรอยไม่เหมาะตามการตรวจ
ความถี่	ตามอายุแต่ละตำแหน่ง	ตามเงื่อนไขเฉพาะ
ความเสี่ยง	หมุนผิดจุด	สูงหรือต่ำเกินไป
การปรับ	ตามระบบตำแหน่ง	ตามขั้นตอนเฉพาะรุ่น

ตัวอย่าง Cleaver รุ่นหนึ่งอาจมี 12 Positions ขณะที่อีกรุ่นมี 16 Positions และระบบหลาย Heights

ไม่ควรใช้วิธีปรับของเครื่องหนึ่งกับอีกเครื่องโดยอัตโนมัติ

⑰ วิธีตรวจ Blade Height ก่อนปรับ

ขั้นตอนที่ 1

ตรวจรุ่น Cleaver

ขั้นตอนที่ 2

ตรวจว่าคู่มืออนุญาตให้ผู้ใช้ปรับหรือไม่

ขั้นตอนที่ 3

ตรวจใบมีด

ขั้นตอนที่ 4

ตรวจ Clamp

ขั้นตอนที่ 5

ตรวจ Holder

ขั้นตอนที่ 6

ทำความสะอาด

ขั้นตอนที่ 7

ทดลอง Cleave

ขั้นตอนที่ 8

ตรวจ Cleave Angle

ขั้นตอนที่ 9

ตรวจ Blade Position

ขั้นตอนที่ 10

เมื่อยังไม่ผ่านเกณฑ์และคู่มือกำหนด ให้ใช้ Blade Height Adjustment Procedure

หากไม่มีเครื่องมือหรือวิธีตรวจผลที่ถูกต้อง ควรส่งศูนย์บริการ

⑱ ปรับ Blade Height ให้ตัดตรง 90 องศาได้ไหม?

การปรับ Blade Height อาจช่วยแก้คุณภาพ Cleave ที่ผิดปกติเมื่อสาเหตุเกี่ยวข้องกับระดับใบมีด แต่ไม่สามารถรับประกัน Cleave Angle 0° ทุกครั้ง

การตัดยังขึ้นกับ

คุณภาพเส้นใย
ความสะอาด
Clamp
Holder
Cleave Length
กลไกตัด
สภาพ Blade

ดังนั้นการตั้งระดับใบมีดต้องทำตามผลทดสอบและข้อกำหนด ไม่ใช่ปรับขึ้นหรือลงจนตัวเลขหน้าจอดูต่ำที่สุดในครั้งเดียว

⑲ Cleaver FC-6S ตั้งให้ตัดตรงอย่างไร?

Cleaver แบบ FC-6S และเครื่องที่มีโครงสร้างคล้ายกันหลายรุ่นใช้ใบมีดทรงกลมที่ปรับตำแหน่งได้

จุดตรวจ

Blade Position
Blade Height
Clamp Pad
Holder
Cleave Length
ความสะอาดร่องรองรับ
กลไกเลื่อน Blade

แนวทางแก้

เริ่มจากทำความสะอาดและทดลองตัดก่อน

หากยังมี High Cleave Angle ซ้ำ ให้ใช้ขั้นตอน Blade Rotation ของรุ่นจริง

ถ้ายังไม่ดีขึ้น ต้องตรวจ Blade Height หรือกลไกตามคู่มือ

เครื่องที่ถูกเรียกว่า FC-6S อาจมีรุ่นย่อยและแหล่งผลิตต่างกัน จึงไม่ควรใช้ตำแหน่งสกรูและทิศทางหมุนร่วมกันทั้งหมด

⑳ Fujikura CT50 ตั้ง Cleave Angle ให้ต่ำอย่างไร?

Fujikura CT50 มีระบบ Blade Rotation และ Blade Height Adjustment ตามการออกแบบของผู้ผลิต

ขั้นตอนวิเคราะห์

ตรวจความสะอาด Clamp Rubber
ตรวจ Anvil
ตรวจ Blade
ตรวจ Fiber Placement
ตรวจ Cleave Quality
ใช้ Blade Rotation เมื่อมีข้อบ่งชี้
ทำ Blade Height Adjustment เมื่อคู่มือกำหนด
ทดลอง Cleave หลังปรับ
ตรวจผลกับ Fusion Splicer

CT50 มีขั้นตอนเฉพาะสำหรับการปรับระดับใบมีด ไม่ควรใช้การหมุนนอตแบบคาดเดาแทนคู่มือ

㉑ Cleaver ตัดแล้วปลาย Fiber แตก แก้อย่างไร?

ปลาย Fiber แตกอาจเกิดจาก

Blade บิ่น
Blade Height ไม่เหมาะ
Fiber มีรอยเสียหายก่อนตัด
Clamp จับไม่มั่นคง
กลไก Cleaver ผิดปกติ
Fiber วางผิดตำแหน่ง

วิธีแก้

เตรียม Fiber ใหม่ ตรวจ Stripper และ Bare Fiber

ทำความสะอาด Clamp และตรวจใบมีด

ทดลอง Cleave ใหม่

หากยังแตกซ้ำ ให้ตรวจ Blade Position และ Height ตามคู่มือ

ไม่ควรนำปลายที่แตกไป Fusion Splicing หากไม่ผ่านเกณฑ์

㉒ Cleaver ตัดไม่ขาดเกิดจากอะไร?

อาการตัดไม่ขาดอาจสัมพันธ์กับ

ใบมีดทื่อ
Blade Height ต่ำ
กลไกตัดติดขัด
Clamp จับไม่เหมาะ
Fiber อยู่ผิดตำแหน่ง
ใช้ Cleaver ผิดประเภทงาน

ห้ามกด Cleaver แรงขึ้นเรื่อย ๆ เพื่อบังคับให้ตัด

ควรหยุด ตรวจชิ้นส่วน และทดลองกับ Fiber ทดสอบใหม่หลังแก้สาเหตุ

㉓ ทำไม Cleaver ตัดดีบ้างไม่ดีบ้าง?

อาการไม่สม่ำเสมออาจเกิดจากปัจจัยที่เปลี่ยนระหว่างแต่ละครั้ง เช่น

เส้นใยวางไม่เหมือนเดิม
Clamp มีคราบ
Fiber เลื่อน
ความสะอาดไม่สม่ำเสมอ
Blade เริ่มสึก
กลไกตัดทำงานผิดปกติ

วิธีวิเคราะห์

ใช้ Fiber ชนิดเดียวกัน ตั้งระยะเหมือนกัน และใช้ขั้นตอนเดียวกันในการทดสอบหลายครั้ง

หากผลแปรปรวนมาก ควรตรวจระบบจับและกลไกก่อนปรับใบมีดหลายจุด

㉔ Bad Cleave บน Fusion Splicer คืออะไร?

Bad Cleave คือข้อความแจ้งว่าหน้าตัด Fiber ไม่ผ่านเงื่อนไขที่เครื่องประเมิน

อาจเกี่ยวกับ

Cleave Angle สูง
หน้าตัดบิ่น
รูปทรงปลาย Fiber ผิดปกติ
การตรวจภาพผิดเงื่อนไข

ชื่อข้อความและเงื่อนไขขึ้นอยู่กับเครื่อง

Bad Cleave ไม่ใช่ข้อยืนยันว่า Cleaver เสียเสมอไป

ต้องตรวจสภาพปลาย Fiber และระบบภาพร่วมด้วย

㉕ วิธีแก้ Bad Cleave ทีละขั้นตอน

ขั้นตอนที่ 1

บันทึก Error บน Fusion Splicer

ขั้นตอนที่ 2

ตรวจ Cleave Angle

ขั้นตอนที่ 3

ตรวจภาพปลาย Fiber

ขั้นตอนที่ 4

นำ Fiber ออกอย่างปลอดภัย

ขั้นตอนที่ 5

เตรียมปลาย Fiber ใหม่

ขั้นตอนที่ 6

ตรวจ Stripper

ขั้นตอนที่ 7

ทำความสะอาด Bare Fiber

ขั้นตอนที่ 8

ตรวจ Cleaver Clamp

ขั้นตอนที่ 9

ตรวจ Holder

ขั้นตอนที่ 10

ตรวจ Blade Position

ขั้นตอนที่ 11

ทดลอง Cleave

ขั้นตอนที่ 12

ตรวจภาพใหม่

ขั้นตอนที่ 13

หากยังผิดปกติซ้ำ ให้หมุนคมใบมีดตามคู่มือ

ขั้นตอนที่ 14

หากไม่ดีขึ้น ให้ตรวจ Blade Height และกลไกตามข้อกำหนด

ขั้นตอนที่ 15

บันทึกผลก่อนกลับไปสไปซ์จริง

㉖ ทำไม Fusion Splicer ยังขึ้น Bad Cleave หลังปรับ Cleaver?

เป็นไปได้จากหลายสาเหตุ

Cleaver ยังตัดไม่ผ่านเกณฑ์
ปลาย Fiber สัมผัสสิ่งสกปรกหลังตัด
Fiber ถูกกระแทกระหว่างวาง
V-Groove สกปรก
Holder จับไม่ถูกตำแหน่ง
กล้อง Fusion Splicer มีคราบ
ระบบตรวจภาพผิดปกติ
Cleave Angle Threshold ต่างจากเกณฑ์ที่ทดสอบ

ถ้าทดสอบ Cleaver กับเครื่องตรวจที่เชื่อถือได้แล้วผลดี แต่ Fusion Splicer ยังเตือน ควรตรวจระบบภาพของ Fusion Splicer เพิ่ม

㉗ วิธีทดสอบ Cleave Angle หลังตั้งค่า

ขั้นตอนที่ 1 — เตรียม Fiber ทดสอบ

เลือกชนิดที่ Cleaver รองรับ

ขั้นตอนที่ 2 — ปอก Coating

ใช้ Stripper ที่เหมาะสม

ขั้นตอนที่ 3 — ทำความสะอาด Bare Fiber

ใช้วัสดุไร้ขุย

ขั้นตอนที่ 4 — ตั้ง Cleave Length

ใช้ระยะเดียวกันทุกครั้ง

ขั้นตอนที่ 5 — ทำ Cleave

ใช้ขั้นตอนตามคู่มือ

ขั้นตอนที่ 6 — ตรวจภาพหน้าตัด

วาง Fiber ใน Fusion Splicer ที่รองรับการตรวจ

ขั้นตอนที่ 7 — อ่านค่า Cleave Angle

ตรวจทั้งมุมและลักษณะปลาย Fiber

ขั้นตอนที่ 8 — บันทึกผล

จดค่าที่เครื่องแสดง

ขั้นตอนที่ 9 — ทำซ้ำ

ใช้ Fiber ทดสอบใหม่ตามแผนการตรวจ

ขั้นตอนที่ 10 — ประเมินความสม่ำเสมอ

เปรียบเทียบผลก่อนและหลังตั้งค่า

สำหรับงานติดตั้งจริง comsiam แนะนำให้บันทึก Cleave Angle หลายครั้งภายใต้เงื่อนไขเดียวกัน ไม่ควรใช้ค่า 0.0° หรือ 0.1° เพียงครั้งเดียวเป็นหลักฐานว่า Cleaver สมบูรณ์แล้ว

㉘ ตารางตัวอย่างผล Cleave Angle ก่อนและหลังปรับ

ครั้งที่	ก่อนปรับ	หลังปรับ
1	3.2°	0.5°
2	2.8°	0.6°
3	3.5°	0.4°
4	2.9°	0.7°
5	3.1°	0.5°

ตัวเลขทั้งหมดเป็นตัวอย่างสมมติสำหรับแสดงวิธีบันทึกผล

หากหลังปรับมี Cleave Angle ต่ำลงอย่างสม่ำเสมอและผ่านเกณฑ์ของเครื่อง จึงสามารถพิจารณาว่าการบำรุงรักษาช่วยให้ผลดีขึ้นได้

แต่ค่า Cleave Angle เพียงอย่างเดียวไม่ใช่การยืนยันคุณภาพ Optical Loss ของรอย Fusion Splice

㉙ ควรทดสอบกี่ครั้งก่อนนำไปสไปซ์จริง?

ไม่มีจำนวนกลางเดียวที่ใช้ได้กับ Cleaver ทุกเครื่อง

ควรใช้จำนวนรอบที่คู่มือกำหนด หรือแผนตรวจที่เหมาะกับงาน

สำหรับการเปรียบเทียบปัญหา สามารถทดลองหลายครั้งด้วย Fiber ชนิดเดียวกัน เพื่อดูแนวโน้มของผล แต่ไม่ควรถือว่าตัวอย่างเพียงไม่กี่ครั้งเทียบเท่าการสอบเทียบทางมาตรวิทยา

หากโครงการหรือผู้ผลิตกำหนดจำนวนตัวอย่างไว้ ต้องใช้ตามนั้น

㉚ Cleave Angle ต่ำแล้ว Splice Loss จะต่ำเสมอไหม?

ไม่เสมอไป

Splice Loss ยังขึ้นกับ

Core Alignment
Cladding Alignment
Fiber Type
Mode Field Diameter
ความสะอาด
Splice Mode
Arc Conditions
Electrode
V-Groove
Fiber Clamp
การจัดเก็บ Fiber หลังสไปซ์

การตัดตรงเป็นเงื่อนไขสำคัญอย่างหนึ่ง แต่ไม่ใช่สิ่งเดียวที่กำหนดคุณภาพรอยต่อ

ค่า Estimated Loss บนเครื่องยังเป็นค่าประเมิน ไม่ใช่ผลวัด Optical Loss จริงโดยตรง

㉛ ตัวอย่าง Troubleshooting: Cleave Angle 3.5° แก้อย่างไร?

สมมติช่างใช้ Fiber Cleaver ในงาน Single-mode และเครื่อง Fusion Splicer แสดง Cleave Angle 3.5°

การตรวจครั้งที่ 1

บันทึกค่าและภาพหน้าตัด

การตรวจครั้งที่ 2

ตรวจ Strip Length

การตรวจครั้งที่ 3

ตรวจ Cleave Length

การตรวจครั้งที่ 4

ตรวจความสะอาด Clamp

การตรวจครั้งที่ 5

ทำความสะอาดตามคู่มือ

การตรวจครั้งที่ 6

ทดลอง Fiber ใหม่

การตรวจครั้งที่ 7

หากยังได้มุมสูงต่อเนื่อง ตรวจ Blade Position

การตรวจครั้งที่ 8

หมุนใบมีดเมื่อคู่มืออนุญาตและมีข้อบ่งชี้

การตรวจครั้งที่ 9

ทดลอง Cleave หลายครั้ง

การตรวจครั้งที่ 10

เปรียบเทียบผล

การตรวจครั้งที่ 11

หากยังไม่ผ่าน ให้ตรวจ Blade Height หรือส่งศูนย์

สถานการณ์นี้เป็นตัวอย่างสมมติ ไม่ได้หมายความว่าค่า 3.5° ทุกครั้งเกิดจากใบมีดทื่อ

㉜ ตัวอย่าง Troubleshooting: เปลี่ยนใบมีดแล้วมุมยังเอียง

สมมติ Cleaver เปลี่ยนใบมีดใหม่แล้ว แต่ Fusion Splicer ยังแจ้ง Bad Cleave ต่อเนื่อง

แนวทางตรวจ

ตรวจว่าใบมีดตรงรุ่น
ตรวจการติดตั้ง
ตรวจ Blade Position เริ่มต้น
ตรวจ Blade Height ตามข้อกำหนด
ตรวจ Clamp Pad
ตรวจฐานรองรับ
ตรวจ Holder
ตรวจกลไก
ทดลอง Fiber ใหม่
ตรวจระบบภาพ Fusion Splicer

หากไม่สามารถปรับผ่านเกณฑ์ได้ ควรส่งศูนย์บริการแทนการหมุนสกรูหลายจุดโดยคาดเดา

㉝ ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยในการตั้ง Cleaver ให้ตัดตรง

1. เข้าใจว่าต้องตั้ง Cleave Angle 90°

จริง ๆ ต้องการหน้าตัดตั้งฉาก ซึ่งมักแสดงเป็นค่า Cleave Angle ใกล้ 0°

2. ปรับ Blade Height ก่อนทำความสะอาด

อาจแก้ผิดสาเหตุ

3. ใช้ Holder ผิดขนาด

ทำให้ Fiber วางผิดตำแหน่ง

4. ไม่ตรวจ Cleave Length

ทำให้เครื่องสไปซ์รับปลาย Fiber ไม่เหมาะสม

5. หมุน Blade Position ทุกครั้งที่ Bad Cleave

อาจใช้ตำแหน่งคมโดยไม่จำเป็น

6. ใช้ไขควงดัดกลไก

เสี่ยงทำให้เครื่องเสียหาย

7. ตัดซ้ำบนปลายที่เสียหาย

อาจได้หน้าตัดไม่สม่ำเสมอ

8. ไม่ตรวจ Fusion Splicer Camera

อาจเข้าใจผิดว่า Cleaver เสีย

9. ปรับค่า Cleave Angle Limit ให้สูงขึ้น

ไม่ได้แก้คุณภาพหน้าตัด

10. ไม่ทดลองหลายครั้งหลังปรับ

ทำให้ไม่ทราบความสม่ำเสมอของผล

㉞ วิธีดูแล Fiber Cleaver ให้ตัดตรงสม่ำเสมอ

ตรวจความสะอาดก่อนใช้งาน
ใช้ Holder ตรงขนาด
ตรวจ Cleave Length
ทำความสะอาด Bare Fiber
ไม่ให้คราบ Gel สะสม
ตรวจ Clamp Pad
ใช้ Blade Position ตามข้อกำหนด
ไม่ปรับ Blade Height โดยไม่มีเหตุผล
ไม่ใช้ Cleaver ตัดวัสดุอื่น
ป้องกันแรงกระแทก
เก็บเศษแก้วอย่างปลอดภัย
บันทึกอาการ Bad Cleave
ตรวจผลหลังบำรุงรักษา
เก็บเครื่องในกล่องป้องกันฝุ่น

การบำรุงรักษาที่เหมาะสมช่วยลดปัญหา Cleave Angle สูงและการสูญเสียเวลาจากการตัดซ้ำ

㉟ Checklist ตั้ง Fiber Cleaver ให้ตัดใกล้ 90 องศา

ตรวจรุ่น Fiber Cleaver
ตรวจคู่มือ
ตรวจ Blade Part Number
ตรวจ Blade Position
ตรวจ Blade Height ตามข้อกำหนด
ตรวจสภาพใบมีด
ตรวจ Clamp
ตรวจ Clamp Pad
ตรวจร่องรองรับ
ตรวจเศษ Fiber
ตรวจ Holder Type
ตรวจ Coating Diameter
ตรวจ Fiber Stripper
ตรวจ Strip Length
ตรวจ Cleave Length
ทำความสะอาด Bare Fiber
วาง Fiber ถูกตำแหน่ง
ปิด Clamp ถูกต้อง
ตรวจแรงดึงสายภายนอก
ทำ Cleave ตามคู่มือ
ตรวจว่าตัดขาดสมบูรณ์
เก็บเศษ Fiber
ตรวจภาพหน้าตัด
ตรวจ Cleave Angle
ตรวจ Bad Cleave Warning
ทดลอง Fiber ใหม่
หมุน Blade Position เมื่อจำเป็น
ไม่ปรับ Blade Height แบบสุ่ม
ทดสอบหลังปรับ
บันทึกค่าหลายครั้งตามแผน
เปรียบเทียบผล
ตรวจว่าเกณฑ์ผ่านตามโครงการ
บันทึก Maintenance Log
ส่งศูนย์หากกลไกผิดปกติ

㊱ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการตั้ง Fiber Cleaver ให้ตัด 90 องศา

Fiber Cleaver ตัด 90 องศาคืออะไร?

คือการได้หน้าตัดที่ตั้งฉากกับแนวยาวของ Fiber

Cleave Angle 0° เท่ากับหน้าตัด 90° ใช่ไหม?

ใช่ ในความหมายของหน้าตัดที่ตั้งฉากกับแนวยาวของเส้นใย

วิธีตั้ง Cleaver ให้ตัดตรงทำอย่างไร?

ตรวจ Holder, Clamp, Cleave Length และ Blade ก่อนทดลองตัดและประเมิน Cleave Angle

Cleave Angle สูงเกิดจากอะไร?

อาจเกิดจากใบมีดเสื่อม Clamp สกปรก การวาง Fiber ผิด หรือ Blade Height ไม่เหมาะ

Cleave Angle เท่าไรดี?

ควรใกล้ 0° และอยู่ในเกณฑ์ที่เครื่องและโครงการกำหนด

Cleave Angle 1° ผ่านไหม?

ขึ้นอยู่กับเกณฑ์ของ Splice Mode และรุ่นเครื่อง

Cleave Angle 2° ผ่านไหม?

ต้องตรวจข้อกำหนดจริง ไม่ใช่ค่าที่ผ่านหรือไม่ผ่านเสมอไป

Cleave Angle 3° ต้องปรับใบมีดไหม?

ควรตรวจความสะอาดและวิธีวาง Fiber ก่อน แล้วจึงพิจารณาใบมีด

Bad Cleave คืออะไร?

เป็นคำเตือนว่าหน้าตัด Fiber ไม่ผ่านเกณฑ์การประเมินของเครื่องสไปซ์

Bad Cleave ต้องเปลี่ยนใบมีดไหม?

ไม่จำเป็นทันที ต้องตรวจปัจจัยอื่นก่อน

Blade Position คืออะไร?

ตำแหน่งคมใบมีดที่นำมาใช้ตัด

Blade Height คืออะไร?

ระดับความสูงของใบมีดสัมพันธ์กับระบบ Cleave

Blade Position กับ Blade Height ต่างกันไหม?

ต่างกัน การหมุนขอบคมกับการปรับระดับเป็นคนละขั้นตอน

ต้องหมุนใบมีดทุกวันไหม?

ไม่จำเป็น ให้ใช้เกณฑ์ตามคู่มือและคุณภาพการตัด

FC-6S ปรับให้ตัดตรงได้ไหม?

ปรับและบำรุงรักษาตามความสามารถรุ่นจริงได้ แต่ต้องใช้คู่มือที่ตรงกับผลิตภัณฑ์

Fujikura CT50 ปรับ Blade Height ได้ไหม?

มีขั้นตอน Blade Height Adjustment เฉพาะรุ่นที่ต้องปฏิบัติตามคู่มือ

Clamp สกปรกทำให้หน้าตัดเอียงไหม?

อาจทำให้ Fiber อยู่ผิดตำแหน่งและเกิดหน้าตัดไม่สม่ำเสมอ

ใบมีดทื่อทำให้ตัดไม่ตรงไหม?

อาจทำให้ Cleave Quality ลดลงและมุมตัดสูงขึ้น

ทำไมเปลี่ยนใบมีดใหม่แล้วยัง Bad Cleave?

อาจเกิดจาก Blade Height, Clamp, Holder หรือระบบภาพ

ต้องทำ Arc Calibration หลังปรับ Cleaver ไหม?

ไม่จำเป็นโดยอัตโนมัติ เพราะเป็นระบบคนละส่วน

Cleave Angle ต่ำทำให้ Splice Loss ต่ำเสมอไหม?

ไม่เสมอ เพราะยังขึ้นกับ Alignment, Fiber Type, ความสะอาดและ Arc

ต้องทดสอบกี่ครั้งหลังปรับ?

ใช้จำนวนตัวอย่างตามคู่มือหรือแผนตรวจที่เหมาะสม

เมื่อไรควรส่ง Cleaver ซ่อม?

เมื่อทำความสะอาด ปรับตามคู่มือ และตรวจใบมีดแล้วยังไม่ผ่านเกณฑ์ หรือกลไกเสียหาย

㊲ สรุป วิธีตั้ง Fiber Cleaver ให้ตัดได้ 90 องศา ลด Bad Cleave

การตั้ง Fiber Cleaver ให้ตัดได้ 90 องศา หมายถึงทำให้หน้าตัดเส้นใยใกล้ตั้งฉากกับแนวยาวของ Fiber มากที่สุด ซึ่งเครื่อง Fusion Splicer มักแสดงเป็น Cleave Angle ใกล้ 0°

การแก้ปัญหา Bad Cleave ต้องเริ่มจากตรวจการวาง Fiber, Cleave Length, Holder, Clamp และความสะอาด ก่อนพิจารณา Blade Position หรือ Blade Height

หากผล Cleave Angle สูงซ้ำ หลังทำความสะอาดแล้ว ควรหมุนใบมีดไปตำแหน่งใหม่ตามคู่มือเมื่อมีข้อบ่งชี้ว่าคมเดิมสึก

ส่วน Blade Height เป็นการตั้งค่าละเอียด ไม่ควรปรับแบบสุ่มเพราะอาจทำให้หน้าตัดแย่ลงหรือชิ้นส่วนเสียหาย

comsiam แนะนำให้ใช้ค่า Cleave Angle หลายครั้งร่วมกับภาพหน้าตัดและผลการทดสอบหลังปรับ เพื่อประเมินความสม่ำเสมอของ Fiber Cleaver แทนการดูเพียงค่าที่ดีที่สุดครั้งเดียว

เมื่อได้หน้าตัดที่ผ่านเกณฑ์แล้ว จึงนำ Fiber ไปทำ Fusion Splicing โดยต้องดูแลระบบ Alignment, Splice Mode และ Arc ให้เหมาะสมด้วย

การเตรียม Fiber ที่ถูกต้องและการตั้ง Cleaver ตามคู่มือช่วยลด Bad Cleave ลด Splice Defect และลดการสไปซ์ซ้ำ ทำให้งานติดตั้งและซ่อมบำรุง Fiber Optic มีคุณภาพและประสิทธิภาพมากขึ้น

ComSiam Professional Team