ComSiam Service
Mid-Span Access คือวิธีเปิดสายไฟเบอร์ออฟติกบริเวณกึ่งกลางเส้นทางโดยไม่จำเป็นต้องตัดเส้นใยทุก Core เพื่อเข้าถึง Fiber เฉพาะเส้นที่ต้องการแยกไปใช้งานหรือเชื่อมต่อกับสาย Drop Cable โดยรักษาเส้นใยอื่นให้ต่อเนื่องผ่านจุดดังกล่าว
เทคนิคนี้นิยมใช้กับงาน Fiber Optic Backbone, FTTH, FTTx, Campus Network และโครงข่ายที่มีสายหลาย Core เพราะช่วยลดจำนวนรอยสไปซ์และลดการรบกวนเส้นใยที่ไม่จำเป็นต้องเชื่อมต่อใหม่
ตัวอย่างเช่น สาย Backbone 144 Core ที่ต้องแยก Fiber 4 Core ไปยังอาคารอีกแห่ง สามารถออกแบบให้เปิดสายเฉพาะบริเวณ Mid-Span และนำ Core ที่ต้องการออกมาสไปซ์ โดยไม่ต้องตัดแล้วเชื่อมต่อใหม่ครบทั้ง 144 Core
อย่างไรก็ตาม การทำ Mid-Span Access ไม่ได้หมายความว่าปลอดภัยต่อวงจรที่กำลังใช้งานโดยอัตโนมัติ เพราะการเปิด Jacket การเคลื่อนย้าย Loose Tube หรือการดัดเส้นใยอาจส่งผลต่อสัญญาณได้หากดำเนินการผิดวิธี
บทความนี้ comsiam จะอธิบาย Mid-Span Access คืออะไร แตกต่างจากการตัดสายทั่วไปอย่างไร ต้องใช้อุปกรณ์อะไรบ้าง รวมถึงขั้นตอนเปิด Jacket, เปิด Loose Tube, จัด Express Fiber และติดตั้ง Splice Closure อย่างถูกต้อง
① Mid-Span Access คืออะไร?
Mid-Span Access หรือ Mid-Span Entry คือกระบวนการเข้าถึงเส้นใยแก้วนำแสง ณ ตำแหน่งระหว่างต้นทางกับปลายทางของสายเคเบิล โดยไม่จำเป็นต้องตัดขาดเส้นใยทุกเส้นภายในสาย
การดำเนินการอาจประกอบด้วยการเปิด Outer Jacket แยกส่วนประกอบของสาย และเปิด Buffer Tube เฉพาะจุดที่จำเป็น
เส้นใยที่ต้องนำไปใช้งานจะถูกจัดเตรียมสำหรับการสไปซ์ ส่วนเส้นใยที่ไม่ต้องการแตะต้องจะถูกจัดเก็บให้ผ่านจุดดังกล่าวอย่างต่อเนื่อง
จุดประสงค์สำคัญ
- แยก Fiber จากสาย Backbone ไปยังจุดใช้งาน
- สร้างจุดเชื่อมต่อไปยังสาย Drop Cable
- ลดจำนวนรอยสไปซ์ที่ไม่จำเป็น
- รักษา Fiber ที่ต้องผ่านต่อให้ไม่ถูกตัด
- รองรับการขยายระบบในอนาคต
- จัดการเส้นใยจำนวนมากภายใน Splice Closure
- ลดการสูญเสียจากรอยต่อที่ไม่จำเป็น
- ลดภาระการตรวจสอบและบำรุงรักษารอยสไปซ์จำนวนมาก
② Mid-Span Access ทำงานอย่างไร?
หลักการคือเปิดเฉพาะบริเวณของสายเคเบิลที่ต้องการเข้าถึง แล้วแยกเส้นใยออกเป็นสองกลุ่ม
กลุ่มที่ 1 — Express Fiber
คือเส้นใยที่ต้องการให้ผ่านจุด Mid-Span ไปโดยไม่ตัดหรือสไปซ์ใหม่
กลุ่มที่ 2 — Drop Fiber หรือ Branch Fiber
คือเส้นใยที่ต้องการนำออกไปเชื่อมต่อกับสายสาขาหรือจุดใช้งานใหม่
วิธีนี้ทำให้ไม่ต้องสร้างรอยสไปซ์บนทุก Core ของสายหลัก
ในทางปฏิบัติ เส้นใยที่ถูกนำออกไปใช้บางรูปแบบอาจต้องตัดและเชื่อมต่อ ส่วนเส้นใยที่ไม่ได้ใช้ควรคงความต่อเนื่องเดิมไว้
③ Mid-Span Access ต่างจากการตัดสาย Fiber ทั่วไปอย่างไร?
| หัวข้อ | Mid-Span Access | ตัดสายและสไปซ์ใหม่ทั้งหมด |
|---|---|---|
| การเปิด Jacket | เปิดเฉพาะช่วงที่ต้องการ | อาจตัดแยกสายทั้งสองด้าน |
| การจัดการ Core | เลือก Core ที่ต้องใช้งาน | ต้องจัดการทุก Core ที่ถูกตัด |
| Express Fiber | สามารถคงความต่อเนื่อง | ต้องสไปซ์ใหม่หากถูกตัด |
| จำนวนรอยสไปซ์ | ลดได้ตามแบบระบบ | มากขึ้นตามจำนวน Core ที่ถูกตัด |
| ความเสี่ยง | ต้องระวังเส้นใยที่ผ่านต่อ | มีการรบกวนเส้นใยที่ถูกตัด |
| การใช้งาน | จุดแยกสาขา | งานต่อสายหรือซ่อมสายขาด |
สำหรับระบบที่ต้องการนำ Fiber เพียงไม่กี่ Core ออกจากสายหลักขนาดใหญ่ Mid-Span Access มักเป็นทางเลือกที่มีประสิทธิภาพกว่าเมื่อสายและ Closure รองรับ
④ Mid-Span Access เหมาะกับงานประเภทไหน?
1. Fiber Optic Backbone
ใช้สร้างจุดแยก Core จากสายหลักไปยังอาคารหรือระบบเครือข่ายย่อย
2. FTTH และ FTTx
ใช้ในโครงข่ายกระจายสัญญาณที่ต้องแยก Fiber ไปยังจุดบริการ
3. Campus Network
เหมาะกับการเชื่อมต่อระหว่างอาคารในมหาวิทยาลัย โรงงาน หรือองค์กรที่มีสาย Backbone เดินผ่านหลายจุด
4. ระบบกล้องวงจรปิดตามแนวถนน
ใช้สร้างจุดกระจาย Fiber ไปยังตู้เครือข่ายและจุดติดตั้งอุปกรณ์ตามแนวเส้นทาง
5. โครงข่ายโทรคมนาคม
ใช้ในจุดแยกสายที่มี Core จำนวนมากและต้องรักษาวงจรผ่านต่อ
6. ระบบเครือข่ายในนิคมอุตสาหกรรม
รองรับการขยายจุดบริการจากสายหลักโดยไม่จำเป็นต้องตัดทุก Core
⑤ สายไฟเบอร์ชนิดไหนรองรับ Mid-Span Access?
ไม่ใช่สายทุกชนิดที่เหมาะกับการเปิดกลางทางแบบเดียวกัน
ชนิดที่พบบ่อย ได้แก่
- Stranded Loose Tube Cable
- Central Loose Tube Cable ที่มีวิธีเปิดเฉพาะ
- Dry Loose Tube Cable
- Gel-Filled Loose Tube Cable
- Ribbon Fiber Cable ที่ออกแบบรองรับ
- สาย Armored Fiber ที่มีขั้นตอนเปิดและจัดการเกราะ
- สายเฉพาะทางที่ผู้ผลิตระบุวิธี Mid-Span Access
สำหรับสายแบบ Loose Tube การเปิด Tube สามารถทำได้ด้วยเครื่องมือที่ออกแบบมาสำหรับเข้าถึงเส้นใยภายในโดยไม่ต้องตัด Tube ทั้งเส้น
แต่รายละเอียดขึ้นอยู่กับเส้นผ่านศูนย์กลาง Tube ความหนาผนัง วัสดุ และโครงสร้างสาย
⑥ อุปกรณ์ที่ใช้ทำ Mid-Span Access มีอะไรบ้าง?
อุปกรณ์หลักที่ควรเตรียม ได้แก่
- Cable Jacket Slitter
- Cable Ring Cutter
- Mid-Span Buffer Tube Access Tool
- Loose Tube Stripper
- Fiber Stripper
- Fiber Cleaver
- Fusion Splicer
- Splice Protection Sleeve
- Fiber Optic Splice Closure
- Splice Tray
- Fiber Cleaning Kit
- Fiber Scrap Container
- แว่นตานิรภัย
- ถุงมือป้องกันการบาด
- อุปกรณ์ทดสอบ Optical Loss
- แบบ Core Assignment และ Tube Mapping
สำหรับงานที่มีสาย Armored หรือสายที่มี Strength Member แบบโลหะ ต้องมีเครื่องมือและขั้นตอนจัดการส่วนเสริมแรงให้ตรงกับคู่มือสาย
⑦ Mid-Span Buffer Tube Access Tool คืออะไร?
Mid-Span Buffer Tube Access Tool คือเครื่องมือสำหรับเปิดผนัง Buffer Tube เฉพาะช่วงที่ต้องการเข้าถึง Fiber ภายใน
เครื่องมือบางแบบใช้ใบมีดเฉือนหรือกรีดผิว Tube ตามแนวยาว เพื่อให้สามารถเข้าถึงเส้นใยโดยไม่ต้องตัดขาดทุก Core
ตัวอย่างกลุ่มเครื่องมือที่พบในงานจริง ได้แก่
- Miller Mid-Span Access Tool
- Corning Universal Access Tool
- Buffer Tube Slitter
- Optical Fiber Access Tool
หลักการเลือกเครื่องมือ
ต้องตรวจสอบความเข้ากันได้กับ
- เส้นผ่านศูนย์กลางภายนอก Tube
- ความหนาผนัง Tube
- ชนิดวัสดุ
- รูปแบบใบมีด
- การรองรับโครงสร้างสาย
- ขั้นตอนที่ผู้ผลิตกำหนด
ไม่ควรใช้ Cutter ธรรมดากรีด Loose Tube โดยคาดเดาความลึก เพราะอาจทำให้ Fiber ภายในเป็นรอยหรือขาด
⑧ ต้องเผื่อสายสำหรับ Mid-Span Access เท่าไร?
ความยาวสายสำรองและความยาวช่วงเปิด Jacket ต้องกำหนดจากชนิดสายและ Splice Closure ที่ใช้จริง
ปัจจัยสำคัญ ได้แก่
- เส้นผ่านศูนย์กลางสายเคเบิล
- โครงสร้าง Loose Tube
- ตำแหน่ง Tube Reversal หรือ SZ Stranding
- ระยะเปิด Jacket ที่ผู้ผลิตกำหนด
- ความยาว Tube สำหรับเข้าถึง Fiber
- ระยะจากจุดเปิดสายถึง Splice Tray
- พื้นที่ Slack Storage
- ระยะที่จำเป็นสำหรับการย้ายสายมาทำงาน
บางคู่มือกำหนดความยาวสายสำรองจากสูตรตามเส้นผ่านศูนย์กลางและระยะทำงาน ขณะที่บางระบบระบุความยาวเป็นค่าคงที่ตามรุ่น
ไม่ควรกำหนดว่า Mid-Span Access ทุกงานต้องเปิด Jacket ยาว 1 หรือ 2 เมตรเท่ากัน โดยไม่ตรวจคู่มือสายและ Closure
⑨ วิธีทำ Mid-Span Access ทีละขั้นตอน
ขั้นตอนต่อไปนี้เป็นแนวทางงานภาคสนามสำหรับช่างที่มีความชำนาญ ต้องใช้ร่วมกับคู่มือของสาย เคเบิล เครื่องมือ และ Splice Closure รุ่นจริง
ขั้นตอนที่ 1 ตรวจแบบ Core Assignment
ตรวจว่าสายหลักมีทั้งหมดกี่ Core และ Core ใดต้องแยกไปใช้งาน
ต้องรู้ทั้งหมายเลข Tube และหมายเลข Fiber ภายใน Tube เพื่อไม่ให้เปิดหรือสไปซ์ผิดวงจร
ขั้นตอนที่ 2 ตรวจสถานะของวงจร
ตรวจว่า Fiber ใดกำลังให้บริการ และประเมินความเสี่ยงก่อนดำเนินการ
สำหรับสายที่มี Live Fiber ต้องใช้แผนงานและมาตรการป้องกันการรบกวนบริการอย่างเหมาะสม
ขั้นตอนที่ 3 ตรวจชนิดสายและโครงสร้าง
อ่านข้อมูลผู้ผลิตเพื่อยืนยันว่าสายรองรับ Mid-Span Access และต้องใช้วิธีเปิดชนิดใด
ขั้นตอนที่ 4 เตรียมพื้นที่และ Service Loop
ตรวจความยาวสายสำรอง พื้นที่ทำงาน รัศมีดัด และตำแหน่งที่จะติดตั้ง Closure
ห้ามฝืนดึงสายที่ตึงหรือไม่มี Slack เพียงพอเข้าสู่พื้นที่ทำงาน
ขั้นตอนที่ 5 กำหนดจุดเปิด Outer Jacket
วัดระยะตามคู่มือและทำเครื่องหมายบริเวณที่จะเปิด
ควรตรวจทิศทาง Tube และส่วนเสริมแรงก่อนใช้เครื่องมือ
ขั้นตอนที่ 6 เปิด Jacket เฉพาะช่วง
ใช้ Cable Jacket Slitter หรือเครื่องมือที่เหมาะกับโครงสร้างสาย เปิด Jacket ตามขั้นตอนของผู้ผลิต
ระวังไม่ให้ใบมีดทำลาย Buffer Tube, Armor หรือส่วนอื่นที่ต้องคงสภาพ
ขั้นตอนที่ 7 จัดการ Strength Member
แยกและยึดส่วนรับแรงของสายตามระบบ Splice Closure ที่ใช้งาน
สำหรับสาย Armored ต้องปฏิบัติตามขั้นตอนป้องกันขอบคมและข้อกำหนด Bonding หรือ Grounding เมื่อเกี่ยวข้อง
ขั้นตอนที่ 8 ระบุ Loose Tube ที่ต้องการ
ตรวจสี Tube ตามผังสาย เพื่อเลือก Tube ที่บรรจุ Fiber สำหรับเชื่อมต่อสาขา
ห้ามตัด Tube ที่ยังไม่ได้ยืนยันหมายเลขหรือสถานะการใช้งาน
ขั้นตอนที่ 9 จัด Express Tube
แยก Tube ที่ต้องผ่านต่อออกจากส่วนที่จะเปิด และจัดเก็บตามระบบ Slack Storage ของ Closure โดยรักษารัศมีดัด
ขั้นตอนที่ 10 เปิด Buffer Tube เฉพาะช่วง
เลือก Mid-Span Access Tool ที่รองรับขนาด Tube และปรับตามคู่มือ
เปิดผิว Tube อย่างระมัดระวังเพื่อเข้าถึงเส้นใย โดยไม่ให้ใบมีดสัมผัสหรือบาด Fiber ภายใน
ขั้นตอนที่ 11 ตรวจและแยก Fiber
ตรวจสีและหมายเลขเส้นใยอีกครั้ง
แยกเฉพาะ Core ที่ออกแบบให้เชื่อมต่อกับสายสาขา โดยไม่ดึงหรือบิดกลุ่ม Fiber ที่ผ่านต่อ
ขั้นตอนที่ 12 ทำความสะอาด Fiber
หากเป็น Gel-Filled Cable ให้ใช้วิธีและผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดที่เข้ากันได้
สำหรับ Dry Loose Tube ให้ตรวจวัสดุป้องกันน้ำและทำความสะอาดตามคู่มือ
ขั้นตอนที่ 13 เตรียมสาย Branch หรือ Drop Cable
เปิดสายสาขาตามระยะที่กำหนด ยึด Strength Member และจัดปลายเข้าสู่ Splice Tray
ขั้นตอนที่ 14 สไปซ์เฉพาะ Core ที่ต้องการ
เลือกเส้นใยที่ต้องเชื่อมต่อ ตรวจชนิด Fiber ปอก Coating ทำความสะอาด Cleave และ Fusion Splicing ตามปกติ
Core ที่ต้องผ่านต่อไม่จำเป็นต้องตัดตามไปด้วย
ขั้นตอนที่ 15 ใส่ Splice Protection Sleeve
หลังตรวจรอยสไปซ์ ให้หด Sleeve ด้วย Heater และจัดลง Holder ที่รองรับ
ขั้นตอนที่ 16 จัด Fiber และ Express Tube
จัดสายตามทางเดินของ Closure รักษารัศมีดัด และหลีกเลี่ยงแรงกดที่ส่วน Fiber ซึ่งยังให้บริการ
ขั้นตอนที่ 17 ติด Label
ระบุหมายเลข Tube, Core, สายสาขา และตำแหน่ง Splice Tray ให้ตรงกับผังงาน
ขั้นตอนที่ 18 ตรวจ Optical Loss
ตรวจเส้นทางที่มีการเปลี่ยนแปลง และตรวจความต่อเนื่องของบริการตามแผนทดสอบที่ได้รับอนุญาต
ขั้นตอนที่ 19 ปิด Splice Closure
ตรวจความเรียบร้อยของสาย จุดยึด และระบบซีลก่อนปิดกล่อง
ขั้นตอนที่ 20 บันทึก As-Built
บันทึก Core Assignment ตำแหน่งสายที่เปิด และผลการทดสอบสำหรับงานซ่อมบำรุงในอนาคต
⑩ เปิด Loose Tube โดยไม่ตัด Fiber ด้านในทำอย่างไร?
ขั้นตอนสำคัญคือการเลือกเครื่องมือให้ตรงกับโครงสร้าง Buffer Tube
เครื่องมือ Mid-Span Access ที่เหมาะสมสามารถเปิดผนัง Tube เฉพาะส่วน โดยรักษาเส้นใยภายในไม่ให้ถูกตัด
หลักการสำคัญ
- ตรวจขนาด Tube ก่อนเลือกเครื่องมือ
- ตรวจความหนาผนังและวัสดุ Tube
- ใช้ใบมีดและร่องจับที่ตรงสเปก
- ปรับความลึกตามคู่มือ
- ทดลองกับวัสดุตัวอย่างเมื่อผู้ผลิตกำหนด
- ไม่ใช้แรงกดมากเกินไป
- หลีกเลี่ยงการดัด Tube อย่างรุนแรง
- ตรวจ Fiber ภายในหลังเปิด
หากเครื่องมือไม่รองรับขนาด Tube ไม่ควรใช้การกรีดด้วยมือแทนโดยไม่มีขั้นตอนที่ผ่านการรับรอง
⑪ Express Fiber คืออะไร?
Express Fiber คือเส้นใยที่ผ่านจุดเชื่อมต่อไปโดยไม่จำเป็นต้องตัดและสไปซ์ใหม่ ณ ตำแหน่งนั้น
ในงาน Mid-Span Access การจัดเก็บ Express Fiber เป็นเรื่องสำคัญ เพราะบาง Core อาจกำลังส่งสัญญาณของลูกค้าหรือระบบเครือข่ายอื่นอยู่
วิธีดูแล Express Fiber
- ตรวจหมายเลข Tube และ Core
- รักษาความต่อเนื่องของเส้นใย
- ไม่ดึงรั้งหรือบิดเส้นใย
- จัดเก็บในช่องที่ Closure กำหนด
- รักษา Bend Radius
- ไม่ให้ถูกกดเมื่อปิด Tray
- แยกจาก Fiber ที่ต้องสไปซ์
- บันทึกสถานะและเส้นทางตามผังงาน
เส้นใยที่ผ่านต่อไม่ควรถูกตัดเพียงเพื่อให้จัดเก็บง่ายขึ้น เพราะทำให้เกิดรอยต่อที่ไม่จำเป็นและอาจกระทบวงจรใช้งาน
⑫ Mid-Span Access ลดจำนวนรอยสไปซ์ได้มากแค่ไหน?
ตัวอย่างสมมติ: สาย Backbone 144 Core ต้องแยก 4 Core ไปใช้กับสายสาขา
| รายการ | แนวทาง Mid-Span | ตัดสายหลักทั้งหมด |
|---|---|---|
| Core ของสายหลัก | 144 | 144 |
| Core ที่ต้องแยกใช้ | 4 | 4 |
| Core ที่ต้องผ่านต่อ | 140 | 140 |
| Core ผ่านต่อที่ไม่ต้องสไปซ์ใหม่ | 140 | 0 |
| รอยต่อใหม่ | ขึ้นอยู่กับการออกแบบสาขา | ต้องเชื่อมต่อ Core ที่ถูกตัดเพิ่ม |
หากใช้แนวทาง Mid-Span แบบตัดและสไปซ์เฉพาะ Core สาขา 4 เส้น ก็สามารถหลีกเลี่ยงการสไปซ์ใหม่ของอีก 140 Core ได้
จำนวนรอยสไปซ์รวมขึ้นอยู่กับรูปแบบการแยกสาย เช่น การส่ง Fiber ไปทางเดียวหรือการเชื่อมต่อสองทิศทาง
⑬ Mid-Span Access กับ Mid-Span Splice ต่างกันอย่างไร?
สองคำนี้เกี่ยวข้องกัน แต่ไม่เหมือนกันทั้งหมด
Mid-Span Access คือกระบวนการเข้าถึงเส้นใยที่ตำแหน่งกลางสาย
Mid-Span Splice คือการเชื่อมต่อเส้นใยที่ตำแหน่งกลางเส้นทาง ซึ่งอาจทำหลังจากเปิดสายด้วยวิธี Mid-Span Access
ดังนั้นงาน Mid-Span Access บางกรณีอาจเป็นเพียงการเตรียมเส้นใยเพื่อใช้งานหรือรองรับการขยายระบบ ขณะที่งาน Mid-Span Splice มีการสร้างรอยสไปซ์จริงตามแบบเชื่อมต่อ
⑭ Mid-Span Access สำหรับสาย 24, 48, 96 และ 144 Core ต่างกันอย่างไร?
หลักการเปิดสายคล้ายกัน แต่การจัดการ Tube และ Core แตกต่างตามโครงสร้างของเคเบิล
| จำนวน Core | สิ่งที่ควรวางแผน |
|---|---|
| 24 Core | ตรวจจำนวน Tube และกลุ่มเส้นใย |
| 48 Core | วางแผน Tube Mapping |
| 96 Core | จัด Express Tube และพื้นที่ Slack |
| 144 Core | ควบคุม Core Assignment อย่างละเอียด |
| มากกว่า 144 Core | เลือก Closure ที่รองรับจำนวน Tube และ Fiber |
สาย 144 Core ไม่ได้มีโครงสร้าง Tube เหมือนกันทุกยี่ห้อ จึงต้องตรวจ Data Sheet จริงก่อนกำหนดว่า Tube ใดบรรจุ Core หมายเลขใด
⑮ Mid-Span Access ทำกับสาย Armored Fiber ได้ไหม?
ทำได้กับสาย Armored บางประเภทที่ผู้ผลิตมีขั้นตอนรองรับ แต่ต้องเพิ่มความระมัดระวังในการจัดการชั้นเกราะและส่วนเสริมแรง
สิ่งที่ควรตรวจ ได้แก่
- ประเภท Armor
- ตำแหน่ง Ripcord
- Central Strength Member
- ส่วนรับแรงด้านข้าง
- วิธีเปิด Jacket และ Armor
- ขอบโลหะที่อาจบาด Tube
- ระบบ Bonding และ Grounding
- ข้อกำหนด Splice Closure
ไม่ควรนำวิธีเปิดสาย All-Dielectric ไปใช้กับ Armored Cable โดยตรง เพราะอาจทำให้ Tube เสียหายหรือเกิดความเสี่ยงด้านความปลอดภัย
⑯ Mid-Span Access กับสายที่กำลังใช้งานอยู่ปลอดภัยไหม?
การเปิดสายที่มี Live Fiber ต้องถือเป็นงานที่มีความเสี่ยงสูงต่อการรบกวนบริการ
ความผิดพลาดที่อาจเกิดขึ้น ได้แก่
- ตัด Tube ผิดกลุ่ม
- ตัด Core ที่กำลังใช้งาน
- ดัด Express Fiber แคบเกินไป
- ดึง Tube จน Fiber เกิดแรงเค้น
- เปิด Jacket ลึกเกินไป
- สร้างความเสียหายต่อเส้นใยโดยไม่เห็นจากภายนอก
- จัดเก็บ Fiber จนเกิด Loss หลังปิด Closure
ก่อนดำเนินการต้องได้รับอนุญาตจากเจ้าของโครงข่าย ตรวจข้อมูล Core Assignment และกำหนดขั้นตอนควบคุมการเปลี่ยนแปลง
ไม่ควรรับประกันว่าจะไม่มีสัญญาณสะดุดเพียงเพราะไม่ได้ตั้งใจตัดทุก Core
⑰ ทำไม Mid-Span Access จึงต้องใช้ Splice Closure ที่รองรับ?
Splice Closure ต้องมีพื้นที่และระบบจัดการสายเหมาะกับการนำเคเบิลเข้ามาในลักษณะผ่านต่อหรือแยกสาขา
ส่วนที่ควรตรวจสอบ ได้แก่
- Cable Entry และ Cable Exit
- Port สำหรับสาย Branch
- ระบบยึด Strength Member
- Slack Basket
- Splice Tray
- Splice Holder
- Bend Radius
- ระบบซีล
- ความจุ Core
- การรองรับ Mid-Span Cable Routing
Closure บางรุ่นออกแบบให้รับสายหลักโดยไม่ตัดสายทั้งหมดได้โดยเฉพาะ ขณะที่บางรุ่นรองรับเฉพาะสายที่เข้ามาเป็นปลายสาย
จึงควรเลือก Closure ก่อนกำหนดความยาวช่วงเปิด Jacket
⑱ วิธีเลือก Splice Closure สำหรับ Mid-Span Access
ตรวจจำนวน Core
ต้องรองรับทั้ง Express Fiber และ Core ที่จะสไปซ์
ตรวจจำนวนและขนาดสาย
รวมทั้งสายหลักและสายสาขาที่ต้องเข้ากล่อง
ตรวจระบบจัดเก็บ Tube
ต้องมีพื้นที่สำหรับ Tube ที่ผ่านต่อโดยไม่ถูกตัด
ตรวจความยาว Slack
ต้องจัดเก็บสายสำรองตามข้อกำหนดได้โดยไม่ฝืนรัศมีดัด
ตรวจระบบซีล
เหมาะกับสภาพแวดล้อมและรูปแบบ Cable Port
ตรวจความสะดวกในการซ่อม
ต้องสามารถเปิดกล่องและเข้าถึง Tray ได้โดยไม่รบกวน Core อื่นเกินจำเป็น
⑲ วิธีป้องกัน Fiber ขาดระหว่าง Mid-Span Access
- ตรวจคู่มือสายก่อนเปิด Jacket
- ใช้เครื่องมือที่ตรงกับโครงสร้างสาย
- ตรวจความลึกใบมีดก่อนทำงาน
- ไม่ใช้แรงดึงหรือบิด Tube มากเกินไป
- ไม่ตัด Tube ที่ยังไม่ยืนยันสีและหมายเลข
- เก็บ Express Fiber ให้พ้นจากพื้นที่ตัด
- ไม่ใช้ของมีคมใกล้ Bare Fiber โดยไม่มีอุปกรณ์ควบคุม
- ทำความสะอาด Gel ด้วยผลิตภัณฑ์ที่เหมาะสม
- ตรวจ Bend Radius
- ไม่อัด Tube เกินความจุ Slack Basket
- ตรวจวงจรใช้งานตามแผนทดสอบ
- บันทึกผลหลังงานเสร็จ
⑳ ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยในการเปิดสายกลางทาง
1. เปิด Jacket สั้นเกินไป
ทำให้ไม่สามารถจัด Tube และ Fiber เข้าสู่ Closure ตามข้อกำหนด
2. เปิด Jacket ยาวเกินพื้นที่
ทำให้จัดเก็บส่วนประกอบไม่พอดีและเพิ่มความเสี่ยงต่อแรงดัด
3. เลือก Tube ผิด
อาจทำให้เปิดหรือรบกวน Core ที่ไม่ได้อยู่ในแผนงาน
4. กรีด Tube ลึกเกินไป
อาจทำให้ Coating หรือเส้นใยแก้วได้รับความเสียหาย
5. ไม่ตรวจ Express Fiber
อาจเกิดการสะดุดของบริการจากการดัดหรือแรงดึง
6. ใช้ Closure ไม่รองรับ Mid-Span
ทำให้ยึดสายและจัดเก็บ Tube ไม่ถูกต้อง
7. ไม่ทำ Core Mapping
เพิ่มความเสี่ยงต่อการเชื่อมต่อผิดวงจร
8. ไม่ตรวจหลังปิด Closure
อาจเกิดแรงกดทับหรือ Macrobending หลังจัดเก็บเสร็จ
㉑ Checklist งาน Mid-Span Access
- ตรวจแบบ Fiber Core Assignment
- ตรวจว่าสายมี Live Fiber หรือไม่
- ตรวจชนิดและรุ่นสายเคเบิล
- ตรวจคู่มือการเปิด Jacket
- ตรวจความเข้ากันได้ของ Mid-Span Access Tool
- ตรวจขนาด Loose Tube
- เตรียม Service Loop เพียงพอ
- ตรวจ Splice Closure ที่รองรับ
- กำหนดระยะเปิด Jacket
- ยึด Strength Member ตามข้อกำหนด
- ระบุ Tube และ Core ที่ต้องเปิด
- แยก Express Tube อย่างปลอดภัย
- เปิด Buffer Tube โดยไม่ทำลาย Fiber
- ทำความสะอาดเส้นใยเมื่อจำเป็น
- สไปซ์เฉพาะ Core ตามแบบ
- หด Sleeve และจัด Splice Tray
- รักษา Bend Radius
- ติด Label Core และ Tube
- ตรวจ Optical Loss และสถานะบริการ
- ตรวจซีล Splice Closure
- บันทึกผล As-Built
㉒ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Mid-Span Access
Mid-Span Access คืออะไร?
คือการเปิดสายไฟเบอร์ออฟติกกลางเส้นทางเพื่อเข้าถึง Core ที่ต้องการ โดยไม่จำเป็นต้องตัดทุก Core ของสายหลัก
Mid-Span Access ต้องตัดสาย Fiber ทั้งเส้นหรือไม่?
ไม่จำเป็น สามารถเปิด Jacket และ Buffer Tube เฉพาะช่วงตามการออกแบบของสายได้
Mid-Span Access ใช้กับสาย 144 Core ได้ไหม?
ได้ หากสายและ Closure รองรับ โดยสามารถแยกเพียง Core ที่ต้องการใช้งานและรักษา Core อื่นให้ผ่านต่อ
เปิด Loose Tube โดยไม่ตัด Fiber ทำได้จริงไหม?
ทำได้ด้วยเครื่องมือ Mid-Span Buffer Tube Access ที่รองรับโครงสร้างและขนาด Tube นั้น
Mid-Span Access ทำให้ Internet หลุดไหม?
มีความเสี่ยงหากรบกวน Live Fiber หรือเกิด Bend Loss จึงต้องควบคุมงานอย่างระมัดระวัง ไม่สามารถรับประกันว่าจะไม่กระทบบริการทุกกรณี
Mid-Span Access กับ Mid-Span Splice เหมือนกันไหม?
ไม่เหมือนกันทั้งหมด Mid-Span Access คือการเข้าถึง Fiber ส่วน Mid-Span Splice คือการเชื่อมเส้นใย ณ จุดกลางเส้นทาง
ต้องใช้เครื่องมือพิเศษหรือไม่?
ควรใช้เครื่องมือเปิด Jacket และ Buffer Tube ที่เหมาะกับชนิดสาย ไม่ใช้ใบมีดธรรมดาแทนโดยไม่มีวิธีควบคุมที่รองรับ
สาย Armored ทำ Mid-Span Access ได้ไหม?
ทำได้บางประเภท แต่ต้องใช้ขั้นตอนสำหรับ Armor และ Strength Member ตามข้อมูลผู้ผลิต
ต้องใช้ Splice Closure แบบไหน?
ต้องเป็นรุ่นที่รองรับรูปแบบสายผ่านต่อ จำนวน Core และพื้นที่จัดเก็บ Tube ตามแบบงาน
Mid-Span Access ช่วยลด Loss ได้ไหม?
ช่วยหลีกเลี่ยงรอยสไปซ์ที่ไม่จำเป็น แต่ไม่ได้รับประกันว่าค่า Loss ของระบบจะลดลงเสมอ ต้องตรวจผลหลังติดตั้ง
㉓ สรุป Mid-Span Access เปิดสายกลางทางโดยไม่ตัดทุก Core ได้อย่างไร?
Mid-Span Access เป็นเทคนิคที่ช่วยให้ช่างเข้าถึงเส้นใยแก้วนำแสงเฉพาะ Core ที่ต้องการ ณ ตำแหน่งกลางสาย โดยรักษา Core อื่นให้ผ่านต่อโดยไม่จำเป็นต้องตัดและสไปซ์ใหม่
กระบวนการประกอบด้วยการตรวจโครงสร้างสาย กำหนดช่วงเปิด Jacket แยก Loose Tube เปิด Buffer Tube ด้วยเครื่องมือที่เหมาะสม และจัด Express Fiber ให้ปลอดภัยภายใน Splice Closure
ข้อดีสำคัญคือช่วยลดจำนวนรอยสไปซ์ที่ไม่จำเป็น และรองรับการขยายระบบ Backbone หรือ FTTx ได้อย่างยืดหยุ่น
อย่างไรก็ตาม การเปิดสายที่มี Live Fiber ต้องดำเนินการโดยช่างผู้มีความชำนาญ เพราะการดัดหรือทำให้เส้นใยเสียหายอาจกระทบวงจรที่กำลังให้บริการ
comsiam แนะนำให้ตรวจ Cable Structure, Core Mapping, Service Loop และ Splice Closure ก่อนเริ่มงาน Mid-Span Access ทุกครั้ง เพื่อให้งานติดตั้งเป็นระบบ ลดความเสี่ยง และง่ายต่อการบำรุงรักษาในระยะยาว
การใช้เครื่องมือให้ตรงกับชนิดสายและตรวจคุณภาพหลังติดตั้งจะช่วยให้การแยกสาขา Fiber Optic มีความน่าเชื่อถือยิ่งขึ้น
ComSiam Professional Team
